© Vangelo di Luca 2001. Traduzione
in sardo campidanese, variante del Sarcidano isilese,
di Antioco e Paolo Ghiani.
Consulenza
esegetica di Antonio Pinna.
Proposta di traduzione Ghiani con osservazioni Pinna.
|
1 E Gesus, prenu de Spiridu santu, ndi fut torrau agoa de su Giordanu e in su Spiridu nci fiat infertu in su desertu e 2 po coranta dis fiat tentau de su tiaulu. E non iat papau nudda in cussas dis e apustis chi fiant acabadas dd'iat pigau famini. |
1 E Gesůs, prenu de Spiridu santu, at mňviu de s’arriu Giordanu e in su Spiridu fiat andendi in su desertu 2 po coranta dis e fiat tentau de s’aremigu. In totu cussu tempus no iat papau nudda e a s’acabbu de icussas dis dd’at pigau fŕmini. |
01 Gesus, prenu de Ispěridu santu, si
ch'andhčit [s'istejčit / torrčit insegus] dae [dai] su riu Giordanu e, in s'Ispěridu [ |
|
3 Tandus su tiaulu dd'at nau: «Chi ses Fillu de Deus, nara a icusta perda a
si furriai a pani». 4 E Gesus dd'at arrespustu: «S'agatat iscritu ca s'omini non
at a bivi de pani feti».
|
3 Tandus s’aremigu
dd’at nau: «Giai chi ses Fillu de Deus naraddi a icusta perda a si furriai a
pani».
po tui at a pretzetai
a is missus suus 11 e, t’ant a portai in
prantas de manu, 12 E arrespundendi, Gesůs dd’at nau: «Est istčtiu nau: No as a tentai a su Sennori Deus tuu». |
03 Tandho su diŕulu li nerzčit:
"Dadu [giŕ / giai] chi fizu 'e Deus ses tue [Sendhe tue fizu 'e Deus], a-i custa pedra nŕrali de si
'oltare [si mudare] in pane". 04 E Gesus li rispondhčit: "B'est
iscritu [S'agatat iscritu]: "No de pane ebběa
campat s'ňmine". 05 E lu giutčit in altu e li mustrčit in
d-un'iscuta [in d-una matessi iscuta] totu [totugantos] sos regnos de sa terra [de
su mundhu]. 06 Tandho su diŕulu li nerzčit [E li nerzčit]: "A tie apo a dare totu [totugantos] custos poderes [totu /
totugantas / custas potentzias] e-i sa gloria issoro, ca a mie est istada
intregada et eo la poto dare a chie cherzo
[a chie cherzo eo]". 07 Si tue, duncas, ti dias imbenujare
daenante [dainanti] a mie [Si
tue, duncas, mi dias adorare / Si tue, duncas, imbenujadu daenante / dainanti /
a mie mi dias adorare], totu diat esser [at a
esser] su tou [cosa tua] [diat esser totu su tou / at a esser totu cosa tua". 08 E rispondhčndheli Gesus [E Gesus rispondhčndheli] nerzčit: "B'est iscritu [S'agatat iscritu]: "A su Segnore Deus tou t'as a
imbenujare [A su Segnore Deus tou as a adorare] e a Isse ebběa as a
servire". 09 Tandho che lu giutčit a Gerusalemme e
che lu ponzčit in s'oru prus [pius] altu de su
tempiu e li nerzčit: "Dadu [giŕ / giai] chi
fizu 'e Deus ses tue [sendhe tue fizu 'e Deus],
betaděche dae [dai] innoghe [inoghe], 10 ca b'est iscritu [s'agatat
iscritu] [difatis, b'est iscritu / difatis s'agatat
iscritu]: "Pro te at a cumandhare a sos ŕnghelos suos [a sos ŕnghelos suos at a cumandhare pro te] pro chi ti
custňan [de ti custoěre], 11 e t'an a giůgher in manos issoro [subra sas manos issoro / in prantas de manu / in piantas de
manu / in manu a issos] pro chi su pe tou no trambuchet in d-una
pedra". 12 E rispondhčndheli Gesus li nerzčit [E Gesus rispondhčndheli li nerzčit]: " Est istadu
nadu: "No as a tentare [No t'as a atrivire a tentare
/ No t'atrivas a tentare] a su Segnore Deus tou".
|
| 13 E candu at acabau totus is tentazionis su tiaulu nc'est istresiau a illargu de issu fintzas a su tempus giustu. | 13 E candu at acabau totus is tentatzionis, s’aremigu nc’est
istresiau aillargu po unu certu tempus. 14 E Gesůs nci fut torrau a sa Galilea cun sa frotza de su Spiridu e sa nomenada sua si fut spainada a ingěriu in totu cussus logus. |
13 E candho agabbčit [agabbčin] totu [totugantas] sas tentatziones [onzi tentatzione], su diŕulu s'istejčit [si ch'istejčit / si ch'andhčit atesu] dae [dai] isse pro unu tzertu tempus [fintzas a su momentu istabbilidu / fintzas a su tempus istabbilidu]. 14 E Gesus si che torrčit [torrčit / torrčit insegus] a sa Galilča [a Galilča] cun sa forza de ['e] s'Ispěridu e-i sa numenada sua s'isparghčit [si fit idsparta] a inghěriu in totu cussos logos [in totugantos cussos logos / peri totu cussos logos].
|
Note4,01 torrau agoa : In 1,56
avete tradotto semplicemente "ncest
torrada a domu sua". Da collegare con 4,14. Da questo collegamento appare
che Gesů sta partendo dal Giordano per tornare in Galilea. Cei 1997 traduce
"si allontanň dal fiume Giordano" (Notare l'aggiunta
"dinamica" del chiarificatore "fiume"). Da questo punto di
vista, si potrebbe fare come Cei e dire "ndi fut partiu". 4,01 fiat infertu : gr. čgeto : imperfetto con senso continuativo. Cei 1997 : "si muoveva nel deserto". In luca non č come in Marco dove Gesů "fu condotto dallo Spirito". Qualcosa come "fiat andendi, fiat abarrau", opp. si potrebbe rimanere nell'area del verbo "inferri", visto che anche dopo si tratta di verbi composti con agô: "'nci fiat infertu in su desertu"... 4,01-02 e po : la cong. "e" non c'č in gr. : "nello Spirito si aggirava nel deserto per quaranta giorni, venendo tentato dal diavolo". Meglio abbinare "quaranta giorni" con "si aggirava nel deserto". Se si aggiunge "e" meglio aggiungerla dopo: : "e fiat tentau de su tiau", lasciando la costruzione coordinata. 4,02: fiat tentau : nAGh :fiat tentau: deu innantis de biri custa tradutzioni, ia furriau sa frasi e ia scritu: su tiŕulu ddi faiat su tenta tenta (AP : il verbo "tentai" č da riconsiderare, ma questo giro non risolve ancora). Cf 4,12 4,02 tiaulu : Cosa scegliere per tradurre diabolos ? Io resterei nella tradizione sarda che in certi contesti indica il diavolo come "s'arimigu" "s'inimigu". Mi sembra che cosě si resta piů vicini al senso del termine greco diŕbolos e anche del termine ebraico satan "l'accusatore, il pubblico diffamatore"; diabolč = falsa accusa. 4,02 e non ... : Qui mi pare che il sardo farebbe a meno della congiunzione. A meno che, cf sotto "in cussas děs". 4,02 apustis : dopo gli usi
della settimana scorsa, mi sto facendo l'idea che usare "apustis" per
tradurre un genitivo assoluto č da sconsigliare per presupposto. Qui qualcosa
come "a sa fini de cussas děs" sarebbe sufficiente. 4,03 in cussas dis : oppure: " (E) In totu cussu tempus non iat pappau nudda, e a sa fini ..." 4,03 Chi : Io espliciterei:
"Giŕ chi ses ... ", per evidenziare che non si tratta di dubbio, ma
di un presupposto di sfida. Il verbo "essere"č all'indicativo,
condizione della realtŕ. notare la differenza con 4,07 dove "se tu ti
inginocchiassi" č all'aoristo cong., condizione della possibilitŕ. Notare
l'ordine enfatico delle parole in greco. 4,03 : Sagatat iscritu : nAGh : atru modu : Dduat iscritu. 4,03 nara: nAGh nara: a su sardu non ddi dispraxit a affortiai su sentzu cun is pronňminis infatu de su verbu: naraddi; fortzis fintzas e postu apustis de custa perda. 4,04 : ca s'omini :
- nAGh : - sňmini non at a bivi: custňmini est
sempri in mesu: Unu o sa genti? 4,05
ind'unu momentu : nAGh : e chi poneus: pagora o in pagu pagora. 4,06 Ap'a donai a tui : attenzione
alle posizioni enfatiche: a te darň ... Il Signore Dio tuo adorerai... A me č
stata data... Tu, dunque, se mi adorerai... A tia ap'a donai... A su
Sennori Deus tuu t'as a inginugai... Tui, duncas, si ... 4,06 dongiu : nel senso di "dda potzu tonai", conseguenza della precedente affermazione 4,07 t'inginůgas : periodo ipotetico della possibilitŕ con il cong. aoristo. Qualcosa in sardo circa questo tipo di ipotetica? 4,08 : arrespundendi : nAGh : arrespundendiddi ? 4,08 : nAGh : - Sagatat iscritu: tas a inginugai a su Sennori Deus tuu e a issu
feti as a srebiri: 4,10 po tui po :
pesante, anche in greco, ma per l'imitazione ebraica della ripetizione del
pronome, non per la ripetizione della preposizione. Se si usano ripetizioni per
una accuratezza formale, non dovrebbe essere a scapito della naturalezza. In
sardo, ai verbi di "comandare" segue la preposizione
"de" : "su dottori m'at nau de pappai bidrura... ". 4,11 pigai in sa manu : anche se in 1,56 (Magnificat) la costruzione era diversa, si era perň messo "pigai a sa manu". Qui piů che "pigai" č "portai in manus" (in gr, non c'č l'articolo per "mani") 4,12 tentai : qui il verbo č composto con una preposizione, quindi senso rafforzato: ardire dell'atto nei confronti di Dio, prova decisiva ecc. 4,13 su tempus giustu : non so se questa comune traduzione molto teologica sia veramente opportuna. Io direi semplicemente "po un certu tempus". 4,14 : io aggiungerei la traduzione del v. 14, in modo da far vedere il completamento dello spostamento iniziato in 4,1 e anche la permanenza dello Spirito con Gesů come traguardo confermato dalla vittoria sulle tentazioni (aspetto narrativo).
|
||